Jest to charakterystyczna dla pewnej grupy chorób reakcja na antybiotyk (bądź ogólnie na leczenie). Po antybiotyku następuje masowe wymieranie bakterii, co jest dla organizmu potężnym szokiem. Naraz miliony bakterii "ujawniają" się (póki były żywe, potrafiły się zamaskować). To, plus wydzielanie sporej ilości toksyn jest powodem herksa. W przypadku borelki są to neurotoksyny, równo szorujące po ośrodkowym układzie nerwowym.

Wystąpienie herksa po terapii antybiotykowej oznacza, że powinniśmy zbadać się na obecność przeciwciał w klasie IgM dla obydwu typów chlamydii, zrobić próbę na gruźlicę, wykluczyć syfilis, mycoplasma... resztę powie wam lekarz. A zresztą, co mi tam - choroby których obecność w czasie antybiotykoterapii wywoła taki objaw to m.in.: salmonelloza, zakażenie pałeczką okrężnicy, oportunistyczne zakażenia bakteriami typu pseudomonas, zakażenia helicobacter, zakażenia dróg oddechowych bakteriami moraxella, dość rzadkie ale ciężkie do zdiagnozowania zakażenia stenotrophomonas maltophilia, legionelloza, dur powrotny, rzeżączka, zapalenie opon mózgowych wywołane dwoinką Neisseria meningitidis.. kurcze, nie chce mi się dalej wymieniać :)

Herx występuje przy WSZYSTKICH zakażeniach bakteriami gram-ujemnymi poddanymi kuracji właściwym antybiotykiem, dodatkowo też występuje przy niektórych zakażeniach bakteriami gram-dodatnimi. Mając ten objaw nie wiemy, czy to borelioza, czy dowolna inna infekcja takimi właśnie bakteriami, czy też może alergia na antybiotyk? A może candida? A może masowe wymieranie lamblii na skutek jednoczesnego zastosowania metronidazolu?

Objawy herksowania są niemal identyczne przy każdej chorobie, jako że czynnik wywołujący tą reakcję nie zmienia się - za herksa odpowiedzialna jest endotoksyna. Nieważne, czy to borelioza, czy chlamydioza czy może którakolwiek z pozostałych chorób, zawsze będziemy mieć objawy takie jak bardzo silne bóle stawów i mięśni, zaburzenia czucia, zaburzenia świadomości, depresję.

Przy boreliozie dość charakterystyczne jest powolne występowanie tej reakcji, zazwyczaj po kilku dniach, stopniowe nasilanie aż do punktu krytycznego, po którym objawy powoli ustępują. Nie dotyczy to bardzo świeżych zachorowań, gdy bakteria krąży przede wszystkim we krwi.

Identyczna reakcja jak przy boreliozie występuje przy zakażeniu bakteriami mycoplasma.

Znacznie częściej mamy do czynienia z herksem wywołanym wymieraniem bakterii chlamydia. Choroby te dość łatwo pomylić - chlamydie potrafią wywołać zapalenie stawów, przewlekłe stany zapalne gardła, spojówek, uczucie ciągłego wyczerpania. W zasadzie objawy są niemal identyczne. Wskazówką może tutaj być przebieg herksa, który przy chlamydii zaczyna się bardzo szybko, po kilku godzinach, początek jest bardzo gwałtowny, po czym stopniowo objawy ustępują.

Przy syfilisie objawy zaczynają się kilkanaście minut po antybiotyku, są bardzo gwałtowne - powodują nawet zagrożenie życia. Szybko ustępują.

W przypadku zażycia metronidazolu i obecności lamblii również wystąpi reakcja gwałtownego pogorszenia samopoczucia, związana z masowym obumieraniem tych pierwotniaków i wydzielaniem toksyn.

Jedna ważna sprawa - często zażywamy antybiotyk jednocześnie z nystatyną. Jeśli mamy chociaż lekką kandydozę układu pokarmowego, masowe wymieranie drożdżaków da nam pięknego pseudoherksa, niemal nie do odróżnienia od herksowania przy wybijaniu antybiotykiem bakterii.

Herx przy świeżym zachorowaniu na boreliozę trwa najczęściej kilka godzin - dni, czasem do kilku tygodni przy zachorowaniach późnych. Jest to znaczne, falowe nasilenie objawów schorzenia.

Gorzej sprawa przedstawia się przy przewlekłej borelce. Wtedy herx może wystąpić nawet po 4-6 tygodniach, z reguły też trwa ponad tydzień.

Zagrożenie przy herksie to potwornie złe samopoczucie. Bardzo często pacjenci popełniają samobójstwa. Jeśli coś takiego łazi nam po głowie - biegusiem do psychologa czy psychiatry, niech przepisze jakiegoś rozweselacza przeciw depresji.

Nie powinno się przerywać terapii, aby nie ryzykować wytworzenia oporności na antybiotyk. No ale jak trzeba, to trzeba.

Dla niektórych herx staje się magicznym wyznacznikiem procesu zdrowienia, za każdym razem jak gorzej się poczują mówią "miałem herksa". Problem w tym, że przy przewlekłej chorobie ciężko odróżnić herksa od załamania stanu zdrowia, spowodowanego zdewastowaniem organizmu przez antybiotyki. W zasadzie jest to w ogóle niemożliwe. Przy podjęciu leczenia przez człowieka zdrowego, przy mylnej diagnozie bardzo często antybiotyk wywołuje na początku silną negatywną reakcję organizmu. W zasadzie raczej wyjątkami są sytuacje, gdy antybiotyk NIE spowoduje silnej negatywnej reakcji. Oczywiście są też sytuacje niewątpliwe, gdy lekki antybiotyk w małej dawce po prostu rzuca człowiekiem o ścianę, na kilka dni uniemożliwiając jakiekolwiek funkcjonowanie. Kolejna rzecz- candida. Te drożdżaki dają identyczne objawy jak borelioza, łącznie z odczuciem mrowienia w kończynach, nagłymi wrażeniami ciepła, zaburzeniem działania układu nerwowego. Zastosowanie antybiotyku często sprawia, że mnożą się w kilkanaście dni masowo, dając nagły bardzo silny objaw - uczucie połamania wszystkich kości, niemożność skupienia się, mówienia, myślenia.

Jak sobie z herksowaniem radzić? 3 metody. Po pierwsze, pić dużo płynów, to wypłukuje toksyny. Po drugie, częste (nawet 2 razy / dzień) kąpiele w gorącej wodzie, krótkotrwałe. Po trzecie wreszcie, do blenderka obraną ze skórki cytrynę, szklankę wody lub soku, dużą łyżkę oliwy z oliwek. Zmiksować, wypić, ozdrowieć.